مجموع مقالات و تحقیق های دانشجویی پنج اندیش

از کجا آمده ام آمدنم بهر چه بود ؟
 
 
ساعت ٤:٢٦ ‎ب.ظ روز ٢۳ دی ۱۳٩٠ : توسط : گروه پنج اندیش

بسمه تعالی

سوالات درس برنامه ریزی اوقات فراغت – استادارجمند جناب آقای زمانی

  1. اهمیت اوقات فراغت در عصر حاضر چیست ؟

امروزه در بسیاری از جوامع اوقات فراغت بخش مهمی از زندگی افراد را تشکیل می دهد البته کار علی الخصوص کارهای صنعتی بعد از انقلاب صنعتی جایگاه ویژه و نقش تعیین کننده ای دارد ، اما رفته رفته با امکانات زیادی که بوسیله اوقات فراغت به پدیده ای اصلی در زندگی انسان تبدیل شده است . بی گمان اوقات فراغت از نظر کمی ، امروزه از کار پیشی گرفته و از نظر کیفی نیز مهم تر از کار شده است . البته نباید فراموش کرد که این دو رابطه ای تنگاتنگ با یکدیگر دارند روند پیشرفت ها نشان از آن دارد که شاید این دو در آینده یک بار دیگر به هم نزدیک شوند . 

  1. اوقات فراغت از نظر جرج پاتلر – هانیس گونتروستر – جان نویلینگر  را تعریف کنید ؟

جرج پاتلر که بیش از نیم قرن در بخش تفریحات سالم آمریکا فعالیت کرده است و تجربیات زیادی در زمینه نحوه گذراندن اوقات فراغت مردم آمریکا دارد گفته است : تفریحات سالمی که افراد در اوقات فراغت خود انجام می دهند ، موجب انبساط روانی ، رشد و توسعه شخصیت ، ممانعت از جنایت ، مشارکت اجتماعی و احساس مسئولیت می شود و سلامت جسمانی ، اخلاقی و اقتصادی شخص را فراهم می سازد . در اثر این گونه گذراندن اوقات فراغت ، منافع فردی ، گروهی و اجتماعی تامین می شود و این مزایا شامل حال کودکان ، بزرگسالان ، پسران ، دختران ، مردان و زنان می شود

 

هانیس گونتروستر معتقد است اوقات فراغت ، موضوعی چند بعدی است که عوامل مختلفی در آن نقش دارند . او این عامل را این گونه بر می شمرد :
در ابتدا رابطه بین کار و اوقات فراغت ، و بعد از آن تقسیم بندی اوقات فراغت با توجه موقعیت اجتماعی ، سن و نحوه استفاده از اوقات فراغت و در نهایت
جنبه های مکانی ، اقتصادی و اجتماعی اوقات فراغت در زمینه سیاستگذاری ها

 

جان نویلینگر در تحقیقی درباره اینکه اوقات فراغت چیست پاسخ های زیر را دریافت کرد :

الف ) اوقات فراغت ، وقتی است که در اختیار انسان قرار دارد ( 77 درصد پاسخ دهندگان )

ب ) اوقات فراغت ، فعالیت های اختیاری انسان است ( 18 درصد پاسخ دهندگان )

ج ) اوقات فراغت ، موقعیت ارادی انسان است ( 5 درصد پاسخ دهندگان )

بنابراین مشاهده می کنیم که برداشت های متفاوتی از اوقات فراغت وجود دارد که گاهی به آنها توجه نمی شود .

  1. ازنظر کارل ماکس مفهوم انسان تام چیست ؟( اوقات فراغت از نظر کارل مارکس)

کارل ماکس معتقد است مفهوم انسان تام یا کامل مخصوص افرادی است که در اثر کار از خود بیگانه نشده باشند . از نظر ماکس انسان جامعه صنعتی ، انسان متخصص است که برای انجام کار معین تربیت شده و در واقع در بیشترین بخش هستی خویش ، در فعالیت های جزئی خویش محبوس شده است . بنابراین بسیاری از استعدادها و شایستگی های او که امکان رشد و توسعه دارند ، بدون استفاده و بی ارزش می شوند .

  1. جنبه های مثبت و منفی در تعریف های اوقات فراغت را بیان کنید ؟

در جامعه شناسی اوقات فراغت ، بیشتر به جنبه های مثبت و منفی تعریف های اوقات فراغت پرداخته شده است ، منظور از مثبت یا منفی نگاه ارزشی اولیه و سطحی نیست . جنبه منفی اوقات فراغت را از دیدگاه زمان در نظر می گیرد و در زمان خارج از زمان کار را اوقات فراغت می نامد . اما جنبه مثبت ، به محتوا و عملکرد اوقات فراغت توجه دارد . 

 

 

 

  1. ویژگیهای تعریف های مثبت از اوقات فراغت کدامند ؟

در تعریف های مثبت از اوقات فراغت ، بیشتر برای تعیین محتوای اوقات فراغت کوشش شده است . در این تعریف ها اگر چه تاثیر فعالیت های اجباری از نظر دور نمی ماند اما سعی بر این است که اوقات فراغت بعنوان یک اصل یا پدیده ای مستقل از کار دیده شود . در این تعریف ها اوقات فراغت فقط در رابطه با کار دیده نمی شود بلکه باتوجه به عملکردش نسبت به شخص یا اجتماع مورد توجه قرار می گیرد . در تعریف های مثبت دیگر بر کمیت اوقات فراغت تاکید
 نمی شود بلکه بیشتر درک انسان مورد نظر است .

  1. طبقه بندی اوقات فراغت از دیدگاه نوربرت الیاس چیست ؟

1 ) اوقات فراغتی که به صورت عادی درآمده است :

 الف ) برطرف کردن نیاز های طبیعی ( فیزیولوژیکی )

  ب ) انجام امور روزانه و رسیدگی به خانواده

2 ) اوقات فراغت غریزی و اجتماعی : در این بخش فعالیت هایی انجام می شوند که نیاز های شخصیتی ، اجتماعی و آموزشی را برطرف می کنند

الف ) کارهای خصوصی غیر شغلی که نفع آنها به دیگران می رسد

ب ) کارهای خصوصی غیر شغلی که کم و بیش مشکل هستند و نفع آنها کمتر به یکایک افراد می ر سد  

ج ) فعالیت هایی شبیه به فعالیت های "ب "اما آسانتر

د ) فعالیت هایی شبیه به فعالیتهای "ب "که بیشتر جنبه اجتماعی و هیجانی دارند

هو) فعالیتهای مذهبی

و ) فعالیت های اجتماعی و آموزشی که داوطلبانه انجام می شوند از نظر اجتماعی کمتر کنترل شده اند و متفاوت است

3) اوقات فراغت بعنوان تفریح و سرگرمی

الف ) فعالیت هایی که بیشتر جنبه سرگرمی دارند

ب ) فعالیت هایی که در قالب بازی انجام می شوند

ج ) فعالیت های آزاد چند جانبه لذت بخش

به این ترتیب می بینیم که الیاس اوقات فراغت را یه طور کلی مثبت تعریف کرده ، زیرا توجه او بیشتر به انسان و آزادی عمل او در انتخاب نوع فعالیت است .

  1. نظریه های رابطه بین کار و اوقات فراغت را بنویسید ؟

توکارسکی و اشمیت (1985) این نظریه ها را به صورت زیر طبقه بندی کرده اند :

نظریه انرژی اضافی : آن قسمت از انرژی که به هنگام کار مورد نیاز نیست ، در اوقات فراغت مصرف می شود

نظریه استراحت : عملکرد اصلی اوقات فراغت ، استراحت پس از کار است

نظریه تخلیه هیجان ها : هیجان های انباشته شده زمان کار و انقباض های روانی در اوقات فراغت تخلیه می شود

نظریه جبران : اوقات فراغت ، امکان جبران اجبارها ، سرخوردی گی ها ، نواقص و کمبودهایی را که در هنگام کار بوجود می آیند فراهم می کند

نظریه تضاد : اوقات فراغت در تضاد کامل با کار است

نظریه تشابه : کار و ائقات فراغت زمینه های مشابهی هستند که چارچوب های مشابه نیز دارند

نظریه کاهش : کمبود تجربیات شخصی در زمینه کار موجب می شود که فعالیت های اوقات فراغت نیز دچار نقصان شوند

نظریه عمومیت : عادت ها و رفتارهای فراگرفته شده در هنگام کار در زمان فراغت نیز ادامه پیدا می کند

نظریه استقلال : بین کار و اوقات فراغت به جز ارتباط زمانی ، رابطه دیگری وجود ندارد

 

 

  1. تقسیم بندی زمان ها و خصوصیت هریک از آنها را بنویسید ؟

خصوصیت

زمان تعیین شده

زمان وظایف

زمان در اختیار

تشریح

زمان وابسته ، توسط دیگران برنامه ریزی شده و غیر آزاد

زمان انجام وظایف و تکالیف شخصی ، خانوادگی و اجتماعی

زمان در اختیار و قابل تقسیم با میل شخص و انجام فعالیت های دلخواه

خصوصیت بارز

تعیین توسط دیگران

تعیین به دلیل هدف

تعیین توسط خود

شخص ...

... مجبور به انجام فعالیتی است که انجام آن از قبل از نظر مکانی ، زمانی و محتوایی مشخص شده است

... احساس می کند که باید آن فعالیت را انجام دهد یا ازنظر شغلی ، خانوادگی یا اجتماعی نسبت به انجام آن تعلق خاطر دارد

... آزادی عمل ، حق انتخاب و تعیین زمان انجام دارد

نمونه ها

فعالیت های شغلی ، وظایف مختلف خانوادگی یا وظایف کاملاً اجباری دینی

همکاری داوطلبانه در شورای محل ، باشگاه ورزشی ، فعالیت های داوطلبانه و عام المنفعه در جامعه یا فعالیت های خاصی در خانواده

اوقات فراغت کامل

  1. کاربردهای اوقات فراغت را بیان کنید ؟

استراحت -  تفریح وسرگرمی – آشکار شدن خلاقیت ها و پرورش آنها – مشارکت های اجتماعی

  1. اوقات فراغت در دوران باستان را بررسی نمایید ؟

اوقات فراغت ویژه طبقه مرفه ، کار و اوقات برنامه ریزی شده برای بردگان و طبقات فرو دست – در دوران باستان جامعه دارای طبقات مختلفی بود . در بین این طبقات ، طبقه حاکم برای خود یکسری امتیازات ویژه ای از جمله اوقات فراغت قائل بود و به منظور حفظ آن امتیاز ها برای خود و آیندگانشان ، حتی به زور متوسل می شدند . نشانه های این مسئله را در بیشتر جوامع پیشرفته گذشته میتوان مشاهده کرد . فرهنگ های دوران باستان سهم بسزایی در تکامل و پیشرفت جوامع مغرب زمین داشتند . به همین دلیل و به ویژه برای درک امروزی از اوقات فراغت ، آشنایی با این مفهوم در عهد باستان ، اهمیت ویژه ای دارد . از طرف دیگر ، برداشت از اوقات فراغت در عهد باستان دارای مشکلات و مسائل فراوانی بود . که این مسائل و مشکلات در جوامع امروزی نیز دیده میشوند .

  1. اوقات فراغت در قرون وسطی را بررسی نمایید ؟

در قرون وسطی ، اروپا تحت تأثیر کامل فرهنگ مسیحیت قرار داشت و از این رو اوقات فراغت ارزش بیشتری پیدا کرده بود ، زیرا بر اساس فرامین دین مسیح ، باید بین زمان کار و زمان عبادت تفاوت قائل شد . و ارزش را به زمان عبادت داد . رهبران کلیسا هدف اصلی زندگی را رهایی انسان میدانستند . از نظر آنها کار تأثیر مستقیمی بر نجات روح انسان نداشت و از این رو بی اهمیت تلقی می شد . این بی اهمیت شمردن کار تا اواخر قرون وسطی ادامه داشت  . عقیده بر این بود که کار روندی طبیعی برای گذراندن زندگی است و لزوماً نباید همه افراد جامعه کار کنند . همچنین عقیده داشتند که انسان تنها وقتی باید کار کند که هیچ امکان دیگری برای گذران زندگی خود نداشته باشد .

  1. عوامل تاثیر گذار بر نحوه گذراندن اوقات فراغت کدامند ؟

الف ) عوامل شخصی و خانوادگی مانند سن ، جنسیت ، شغل و سطح تحصیلات

ب ) موقعیت اجتماعی از نظر درآمد

ج ) طرز فکر و استنباط شخص از اوقات فراغت

د) دسترسی به امکانات مورد نیاز و مدیریت اوقات فراغت جامعه 

  1. اوقات فراغت فعال و غیر فعال را تعریف کنید ؟

به دلیل مسایل فرهنگی ، گرایش به گذراندن غیر فعال اوقات فراغت به یک معضل اجتماعی تبدیل شده است . از یک طرف ، وجود بازیهای رایانه ای متنوع و سرگرم کننده و از طرف دیگر ، تمکن مالی خانواده ها امکان خرید جدیدترین وسایل الکترونیکی سرگرم کننده را به آنها می دهد ، موجب ترغیب جوانان و نوجوانان به گذراندن اوقات فراغت به صورت غیر فعال می شود . به هرحال می توان گفت که نحوه گذراندن اوقات فراغت هر فرد متاثر از رشد اقتصادی و اجتماعی محیطی است که در آن زندگی می کند . بنابراین اوضاع و شرایط شهر مورد بررسی از لحاظ درجه پیشرفت اقتصادی و اجتماعی در گذراندن اوقات فراغت و نیز نحوه فعالیت های فراغتی نقش اساسی دارد . 

  1. نقش خانواده در هدایت اوقات فراغت چیست ؟

خانواده در راهنمایی و هدایت جوانان و نوجوانان در فعالیت های فراغتی نقش بسیار مهمی دارد . خانواده میتواند عرضه کننده خدمات فراغتی باشد ، بطوری که با توجه به وضع اقتصادی و فرهنگی جامعه ، خدمات و امکانات لازم را برای قسمتی از فعالیت های اوقات فراغت فرزندان خود فراهم کند . از ویژگی های خدمات خانواده این است که فرد و خانواده به علت شناخت مبرم ترین نیازهای فراغتی خود ، خدمات و امکاناتیرا فراهم می آورند که کاربرد عملی داشته باشد و بیشتر افراد خانواده بتوانند از آن استفاده کنند . بنابراین خانواده و والدین نقش تعیین کننده ای در نحوه گذراندن اوقات فراغت فرزندان دارند . مأسفانه موقعیت اقتصادی بیشتر خانواده ها این امکان را نمی دهد که برنامه ریزی مناسبی برای گذراندن اوقات فراغت صورت پذیرد . بیشتر والدین تنها توانایی فراهم کردن برخی از سرگرمی های غیر فعال در خانه را دارد .  

  1. تاثیر گذاری نقش وضعیت اقتصادی در اوقات فراغت چیست ؟

یکی از مهم ترین و شاید تعیین کننده ترین عوامل تأثیر گذار بر نحوه گذراندن اوقات فراغت ، وضعیت اقتصادی است ، زیرا عوامل دیگر مانند امکانات را تحت تأثیر قرار می دهد . بدیهی است که بعضی از فعالیت ها همچون گردشگری ، بویژه سفر به شهرها و کشور های دیگر یا بیشتر فعالیت های هنری و ورزشی ، مستلزم صرف هزینه های زیادی است . که از عهده هرکس بر نمی آید .

  1. سودمندی های تفریحات سالم و ورزش های تفریحی را بنویسید ؟

گذراندن اوقات فراغت به گونه مناسب و از راه تفریحات سالم و بویژه ورزشهای تفریحی اثرهای مثبت فراوانی بر شخص و جامعه دارد . که عبارتند از :

- منافع شخصی : رهایی از فشار و تنش ، سلامت جسمی ، بهداشت روانی ، رشد مهارت ، خلاقیت ، خودشکوفایی ، یادگیری ، رشد شخصیت و ...

- منافع اجتماعی : تقویت خانواده ، توسعه روابط دوستانه ، افزایش بهره وری عمومی ، بهبود بهداشت عمومی ، پرورش روحییه اجتماعی

- منافع اقتصادی : افزایش کار و اشتغال ، توسعه نواحی روستایی ، گسترش رفاه عمومی ف توسعه تأسیسات و خدمات

- منافع محیطی : جلوگیری از اشغال ارازی ، گسترش آموزش محیطی ، توسعه فرهنگ زیست محیطی ، توسعه همکاری میان نهاد های شهری و محیطی   

  1. ویژگیهای اوقات فراغت و بازی را نام ببرید ؟

 غیر جدی بودن- انجام آزادانه – نظم – محدودیت زمانی و مکانی – عدم قطعیت و غیرقابل پیش بینی بودن 

  1. نتایج و هدفهای بازی چیست ؟

هدف های فیزیولوژیکی – هدف های ذهنی و روانی

  1. هدفهای گردشگری کدامند ؟

تفریح – استراحت – آشنایی با مکان ها و جاذبه های طبیعی ، تاریخی و باستانی – زیارت و عبادت – کسب تجربه و افزایش دانش و معلومات –
آشنایی با فرهنگ ها ، آداب و رسوم ، صنایع دستی و نوع تغذیه مردم نقاط مختلف

  1. وقات فراغت و گردشگری را توضیح دهید ؟  

 امروزه گردشگری در شهر یا بیرون از آن و در داخل یا خارج از کشور ، با توجه به افزایش درآمد بیشتر مردم در جوامع مختلف و نیز توسعه وسایل نقلیه و آسان تر شدن مسافرت ، به یکی از متداول ترین گونه های گذراندن اوقات فراغت تبدیل شده است . گردشگری از نظر اوقات فراغت ممکن است به گونه های ختلف باشد : مانند گردشگری انفرادی ، گروهی ، کوتاه مدت ، بلند مدت ، اردوهای یکروزه ، سیاحتی یا زیارتی ، دردرون شهر یا بیرون از آن و در داخل کشور یا خارج

  1. چالشهای روبه روی گردشگری را شرح دهید ؟

جهانی شدن – پیرتر شدن بعضی از جوامع و جوان تر شدن جوامع دیگر – تغییر نگرش ها  - افزایش واسیل نقیله شخصی – گرمتر شدن هوا و محیط زیست

 

 

 

  1. گرایش های جدید در زمینه گردشگری را نام ببرید ؟

تغییراتی که در زمینه سلایق و علایق گردشگری به وجود آمده اند ، جهت گیریهای جدیدی را در این زمینه مطرح ساخته اند که تعدادی از آنها که جنبه عمومی بیشتری داشته و در بیشتر مناطق دنیا موضوعیت دارند ، عبارتند از :

ا ) جهت گیری به استقلال بیشتر : توجه به مسافرتهایی که بیشتر مطابق میل و علاقه شخصی است و می توان استقلال عملی بیشتری داشت

2) گرایش به ایمنی و فراگیری بیشتر :  توجه به مسافرتهایی که از یک طرف بی خطر ترند و از طرف دیگر ، جنبه فرهنگی و آموزشی دارند . مسافرتهایی که تنها هدف در آنها استراحت باشد یا بر عکس ، مسافرتهایی که در آنها فعالیتهای ورزشی بیش از حد را طلب می کنند ، دیگر طرفدار ندارند .

3) گرایش به تجربیات تازه : توجه به مسافرتهایی که در آنها کسب تجربیات و دانستنیهای جدید امکان پذیر باشد . سفرهایی که در آنها ماجراجویی  وخطر پذیری مطرح است ، دیگر طرفدار ندارند .

4 ) گرایش به آرامش بیشتر در اوقات فراغت : توجه به نوعی گردشگری که در آن انسانهای استرس زده ، آرامش بیشتری پیداکنند . مسافرتهایی با تغذیه سالمتر ، تحرکات بدنی مناسب ، در قالب درمانهای متنوع و استراحت زیاد

5) گرایش به محیط های تفریحی مناسب و با نشاط : مسافرت به محیط هایی با فضاهای آرام ، سرسبز ، لوکس و تمیز

6) گرایش به سفرهایی با قیمت مناسب : با توجه به گسترش اینترنت و نیز رقابت شدید بین شرکت های گردشگری ، گردشگران هرچه بیشتر به دنبال تورهایی می گردند که ضمن داشتن شرایط مناسب ، ارزان قیمت هم باشند

7) جهت گیری به سوی مسافرتهای کوتاه مدت و در عوض سفر های بیشتر : بیشتر گردشگران تمایل دارند دفعات زیاد تری در سال به مسافرتهای کوتاه مدت بروند و در عوض به مناطق بیشتری سفر کنند 

8) گرایش به مسافرتهایی که با توفقهای بین راهی همراه است : بیشتر مردم تمایل پیدا کرده اند برنامه سفر خود را طوری تنظیم کنند که بتوانند در بین راه توقف کنند تا از این راه ، هم از خستگی جلوگیر شود و هم تنوع زیاد تری برایشان فراهم شود .

v     با توجه به گرایش های جدید در زمینه گردشگری چالشهایی بوجود خواهند امد که مهمترین آنها عبارتند از :

-         فشار هرچه زیادتر به آخرین مناطق طبیعی و بکر موجود

-         طولانی ترین شدن مسافتهای گردشگری و در پی آن مصرف بیشتر انرژی ها و درنتیجه عواقب زیانبارتر برای محیط زیست

  1. به نظر شما آینده گردشگری چگونه باشد بهتر است ؟

-                  گردشگری در آینده نیاز به کیفی شدن به جای کمی شدن دارد ( آموزش به افراد )

-                  گردشگری در آینده باید با محیط زیست سازگارتر شود

-                  گردشگری در آینده باید بیشتر پاسخ گوی نیاز گزدشگران به کسب تجربیات تازه باشد ( نیاز به کسب تجربیات تازه ، نوع آوری و تنوع )

  1. وظایف مدیران و دست اندرکاران اوقات فراغت ، تفریحات سالم و ورزشهای تفریحی را بیان کنید ؟

وظایف مدیران برای دستیابی به هدفهای مورد نظر به طور کلی شامل 4 مهارت اصلی است که عبارتند از :

ا ) برنامه ریزی : تعریف هدفها ، تدوین راهبرد و توسعه برنامه های عملیاتی

2) سازماندهی : تعیین آنچه باید انجام شود ، چگونه انجام شود و چه کسی آن را انجام دهد

3) رهبری : هدایت و ایجاد انگیزه در کلیه طرفهای ذینفع و رفع تعارض ها

4) کنترل : نظارت ، مقایسه و اصلاح فعالیتها برای اطمینان از انجام درست آنها بر اساس برنامه

 

 

 

 

 

  1. مدیریت سنتی و مدیریت پیشرفته را مقایسه کنید ؟

 

مدیریت پیشرفته

مدیریت سنتی

بیشتر عینی است تا ذهنی

گروهی و جهانی

تخصص ها ویژه وخاص هستند

کارها مستقل از افراد است

دسترسی به مکوقه اطلاعات

آمادگی برای تغییر

سیستم پذیر

نوع آوری در انجام وظایف

بیشتر ذهنی است تا عینی

بیشتر فردی است تا گروهی

تخصص ها کلی است تا ویژه

کارها بیشتر متکی به فرد است

عدم دسترسی به سیستم اطلاعاتی

مقاومت در مقابل تغییر

سیستم پذیری اندک

روش های تکراری

 

  1. مدیران به چه علت برنامه ریزی می کنند ؟

به چهاردلیل : تعیین مسیر – کاهش تاثیر تغییرات – به حداقل رساندن ضایعات – ایجاد استاندارهایی برای تسهیل کنترل

  1. فرآیند تصمیم گیر چند مرحله داردآنها را بیان کنید ؟

هشت مرحله : شناسایی مشکل – شناسایی معیار تصمیم – تخصیص وزن به معیار – ارائه گزینه ها – تجزیه و تحلیل گزینه ها – انتخاب یک گزینه

 اجرای گزینه – ارزیابی اثر بخشی گزینه

  1. ویژگی های سه دیدگاه سیستم های کنترل در سازمان های انتفاعی را بیان کنید ؟

 

نوع کنترل

روش های ایجاد استاندارد

کاربرد

اقتصادی

رقابت در قیمت ها

در سازمانهایی که تولیدات یا خدمات در آنها به روشنی مشخص است

اداری

تعیین سهم بازار از طریق آیین نامه ها ، سیاست ها ، استانداردها ، فعالیت ها ، شرح دقیق وظایف ، بودجه

در سازمانهایی که بر اقتدار متکی بر سلسله مراتب تاکید می شود

فرهنگی

تعیین ارزشهای مشترک ، هنجارها ، سنت ها ، شعائر ، باورها ، فرهنگها

در سازمان هایی که در آنها تیم وگروه وجود دارد و نیز در مواقعی که فناوری به سرعت تغییر
می کند

 

تهیه و تنظیم : گروه پنج اندیش

دی ماه 1390

موفق و پیروز باشید